Sağlık Bakanlığı, işe girişte yapılan ilk sağlık muayenesinin kişinin seçtiği aile hekimi (pratisyen hekim) tarafından yapılmasını öneriyor. Öneri, bakanlığın hazırladığı yeni yönetmelik taslağında yer aldı. Taslak, bir ay sürecek kamuoyu görüşü için bakanlığın internet sitesinde yayımlandı.

Yönetmelik, çalışanlar için zorunlu işe giriş ve periyodik sağlık muayenelerinin koşullarını düzenliyor. Muayenelerin işin niteliğine, çalışma koşullarına ve kişilerin yaşına göre nasıl yapılacağını belirliyor. Örgütlenme biçimi ve mülkiyet türü fark etmeksizin, çalışma yapılan tüm işletmeleri ve iş yerlerini kapsıyor.

Yönetmelik denizcilere, iyonlaştırıcı radyasyon kaynaklarıyla çalışanlara ve başka bazı gruplara uygulanmıyor. Bu gruplar için bir kanun ya da başka bir mevzuat, sağlık yeterliliği ve/veya tıbbi muayene konusunda özel şartlar getiriyor. Onlar için ilgili özel düzenlemeler geçerli.

İlk kez işe girenlerin işe giriş muayenesinden geçmesi zorunlu. Çalışma sözleşmesiyle yürüttüğü işe üç aydan uzun süre ara verenler de muayene olmak zorunda. Gece çalışacaklar da işe başlamadan önce muayeneden geçecek. Kişi aynı işverende başka bir işe geçtiğinde veya başka bir işverende işe başladığında da muayene isteniyor. Bunun için işin sağlığa ve güvenliğe zararlı etkenler taşıması ve meslek hastalığı riski bulunması gerekiyor.

İşe giriş muayenelerinin ücretini iş adayları ödüyor. Periyodik muayenelerin ve gece çalışacakların işe giriş muayenesinin ücretini ise işveren karşılıyor.

Periyodik muayeneler, tüm çalışanlara çalıştıkları süre boyunca yapılıyor. Bu muayenelerle sağlık durumu düzenli olarak izleniyor. İş ortamının ve çalışma sürecinin vücutta yol açtığı değişiklikler erken fark ediliyor. Meslek hastalıkları, işle bağlantılı hastalıklar ve toplumsal önemi olan hastalıklar da erken saptanıyor.

Muayeneler işletmenin içinde yapılabiliyorsa, işveren uygun odalar ve koşullar sağlıyor. Bunlar sağlık hizmeti için aranan şartlara uygun olmalı. Muayeneler için harcanan süre çalışma saati sayılıyor. Mümkün olduğunda muayeneler, çalışanın mesai saatleri içinde yapılıyor.

Taslağın gerekçesine göre, aile hekiminde yapılacak muayene iş adaylarının masraflarını azaltacak. Yürürlükteki yönetmelik, mevzuata uyması ve ülkedeki yeni sosyal ve ekonomik ilişkilere göre gerçek durumu yansıtması için değiştiriliyor.

Gerekçede ayrıca amacın, sağlık takibi kurallarını bugünün koşullarına ve tıp biliminin gelişmelerine göre yenilemek olduğu belirtiliyor. Böylece meslek hastalığından şüphelenildiğinde nitelikli tıbbi yardıma ulaşmak kolaylaşacak.

Kişinin sağlık durumuna, bedensel ve ruhsal gelişimine dair kişisel veriler ile tıbbi belgelerdeki diğer bilgiler, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’na göre saklanıyor. Tetkik ve muayene sonuçlarını, bunları yapan hekim Ulusal Sağlık Bilgi Sistemi’ne giriyor.