Savunma Bakanı Dimitar Stoyanov, Bulgaristan karasularındaki ve münhasır ekonomik bölgesindeki çatışmanın her yolla, ama en çok diplomasiyle çözülmesi gerektiğini söyledi. Stoyanov, BNT’ye verdiği röportajda Romanya ve Türkiye’nin savunma bakanlarıyla görüştüğünü belirtti. Üç bakan yakında bir araya gelip ortak adımları belirleyecek.
Başbakan Rumen Radev çarşamba günü Ulusal Meclis’te konuştu. Radev’e göre bir hafta içinde Bulgaristan’ın münhasır ekonomik bölgesinde dört gemi vuruldu, bunlardan ikisi battı. Dron saldırıları 6 ve 13 Ekim’de yapıldı.
Konuyla ilgili diğer: Radev: Bulgaristan, Karadeniz'deki gemi saldırılarına hızlı davrandı
Stoyanov, yakında Bulgaristan’a bir NATO ortağının uçaklarının geleceğini söyledi. Ek imkânların da beklendiğini ekledi. Hava sahasının ihlal edildiğine dair güvenilir bilgi gelirse nöbetçi Bulgar uçakları havalanacak. Romanya’nın hava sahası ise röportajdan bir gün önce ihlal edilmişti.
Muhalefet, NATO’nun 4. maddesinin işletilmesi için ısrar ediyor. Bu maddeye göre üye ülkelerden biri, kendisinin ya da başka bir üyenin toprak bütünlüğüne, siyasi bağımsızlığına veya güvenliğine yönelik tehdit olduğunu düşünürse ülkeler birlikte görüşüyor. Bakana göre ittifak içinde görüşmeler var, ancak bu biçimde değil. Bulgaristan’ın dronlara karşı koruma programına alınmak için NATO merkezine göndereceği mektubun ekim sonuna kadar gitmesi bekleniyor.
Stoyanov’a göre Avrupa Konseyi’nin elinde Karadeniz’de gemileri vuran dronların Rus kökenli olduğuna dair güncel veri varsa, bunu paylaşması gerekiyor. Stoyanov, “Chelsi-3” gemisiyle ilgili Bulgaristan’ın yürüttüğü soruşturmaya güvendiğini söyledi ve sonuçları bekliyor.
Bakan, Alman hükümetinin Leipzig Havalimanı’ndaki dronun Rus kökenli olduğunu kanıtlamasının 27-28 gün sürdüğünü anlattı. Ona göre teknik inceleme için zaman gerekiyordu. Bulgaristan’da ise bazı muhalefet liderleri, daha bu aşamadan önce dronun Rus kökenli olduğunun açıklanmasını istedi. Dron Rus kökenli çıkarsa Rusya Büyükelçisi’ne büyük olasılıkla resmi nota verilecek.
Bulgaristan’ın avcı uçaklarına, uçaksavar füze sistemlerine, dron karşıtı sistemlere ve dronlarla mücadele için kinetik etkili sistemlere ihtiyacı var. Bakanlık bu yönde çalışıyor.
Stoyanov, 3D radarlar için sözleşme imzaladı. İlk radar 2028’de gelecek. Bakana göre böyle bir sözleşme, geçici hükümetin görevi bırakıp hazır bir proje bıraktığı 2023 sonuna kadar imzalanabilirdi. Ancak sonraki yönetimler sözleşmeyi imzalamadı. Stoyanov, ülkenin orduyu 5 ayda yeniden donatamayacağını söyledi ve şunları ekledi: “Karadeniz kıyısını siyasi elitin bize bıraktığı imkânlarla koruyoruz.”
Stoyanov’a göre zorunlu askerlik önümüzdeki 5-10 yılda geri gelmeyecek. Seferberlik de olmayacak, Bulgar askerleri yurt dışında görev de almayacak. Zorunlu askerliğin maliyeti hesaplandı. Bakan, “Kesinlikle böyle bir hesap var ve size şunu söyleyebilirim: Bunu karşılayamayız” dedi.
Bunun yerine Silahlı Kuvvetler Yedek Kuvvet Kanunu’nda değişiklik yapılması planlanıyor. Bu değişiklikler için yuvarlak masa toplantısı aralık ayında yapılacak. Gönüllü Yedek Kuvvet ve Bulgar Ordusu’na girişte avantaj sağlayan kurslar ise alternatif olarak görülüyor.
Bakanlık, savunma için GSYH’nin yüzde 2,33’ünü öngördü. Stoyanov, askerlerin maaşlarının gelecek yıl 1 Ocak’tan itibaren yüzde 5 artmasını isterdi. Ancak ona göre bütçenin son halinin beklenmesi gerekiyor.
Bakan, yakılan “Starlink” iletişim antenlerinin belirli şartları taşıyan özel tesisler olduğunu söyledi. Olayla ilgili tüm işlemlerin yapıldığını belirtti. Sonucun salı ya da çarşamba günü beklendiğini de ekledi.