Ombudsman Velislava Delçeva, elektronik sağlık dosyasında aşı bilgisi bulunmadığında çocuklarının aşılarını kendileri kanıtlamak zorunda kalan ebeveynlerin gereksiz bürokratik yükten kurtarılmasını önerdi. Bilgiyi ombudsman kurumu duyurdu.
Öneri, Sağlık Bakanı Katya İvkova’ya ve Ulusal Sağlık Sigortası Fonu (NZOK) Başkanı Doç. Dr. Vladimir Daskalov’a gönderildi. Delçeva, ikisinden de sorunu ayrıntılı biçimde incelemesini istedi. Ulusal Sağlık Bilgi Sistemi’nde (NZİS) eksik olan verilerin Fon tarafından kendiliğinden ya da ebeveynlerin başvurusu üzerine girilmesinin de düşünülmesini önerdi.
Öneriye vatandaşların şikâyetleri yol açtı. Bir anne ombudsmana başvurdu. Anne, “eSağlık” sistemindeki kızının dosyasında yalnızca son yapılan aşının göründüğünü, diğerlerinin olmadığını söyledi. Sorun, çocuğun Sofya’da bir anaokuluna kaydından önce ortaya çıktı. Anaokulu kâğıt belgeyi kabul etmedi, tüm aşı bilgilerinin NZİS’te olmasını istedi.
Ombudsman, şu anda uygulanan usulü Sağlık Bakanlığı’ndan öğrendi. Dosyada bilgi yoksa ebeveyn ya da yasal temsilci, oturduğu yerdeki bölge sağlık müfettişliğine dilekçe ve beyan verir. Dilekçeye aşıyı kanıtlayan resmî bir tıbbi belge de eklenir. Müfettişlik belgeyi inceler. Bilgiler uyuşuyorsa veriler sağlık bilgi sistemine eklenebilir.
Delçeva’ya göre bu usul haksız bir bürokratik yük getiriyor. Getirdiği yükümlülükler ebeveynlerin büyük bölümünü zorlayacak, belirsizlik ve kaygıya da yol açacak. Aşı bilgileri zaten NZOK’un sisteminde var, çünkü sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları aşıları Fon’a bildiriyor. Ombudsman bu nedenle, bilgilerin NZİS’e de yansıması için ebeveynlerin neden ayrıca işlem yapması gerektiğini soruyor.
Delçeva, ebeveynler usulü bilmezse ya da geç kalırsa çocukların haklarının zarar görebileceği uyarısında bulundu. Bu haklar arasında okul öncesi eğitim hakkı ile anaokuluna ve kreşe kabul de var. Delçeva’ya göre bunda ne çocukların ne de ebeveynlerinin suçu var.
Mart ayında Sağlık Bakanlığı’nın resmî internet sitesinde yeni bir imkân açıldı. Bu imkânla kişiler, hangi ücretsiz koruyucu muayene, tetkik ve aşıya hakları olduğunu hızlı ve kolay biçimde kontrol edebiliyor.